भारतीय राजकारणातील विरोधी पक्षाच्या भूमिकेवर निबंध – निबंध लेखन | हिंदी मध्ये निबंध | निबंध | हिंदी परिच्छेद

नमस्कार मित्रांनो, ह्या पोस्टमध्ये तुम्हाला मराठीमध्ये “ भारतीय राजकारणातील विरोधी पक्षाच्या भूमिकेवर निबंध – निबंध लेखन | हिंदी मध्ये निबंध | निबंध | हिंदी परिच्छेद ” या विषयावर सविस्तर निबंध मिळेल. हा निबंध तुम्ही तुमच्या सरावासाठी नक्कीच वापरु शकता तसेच, सराव करुन हा चांगले निबंध कसे लिहायचे यासाठीही आम्ही सर्व विद्यार्थ्यांना मदत करतो. लक्षात ठेवा मित्रांनो जो शिकून पुढे जातो तोच यशस्वी होतो, आम्ही आशा करतो की या निबंधामुळे तुम्हाला चांगले निबंध लिहीण्यास प्रोत्साहन मिळेल. आम्ही परिक्षेत विद्यार्थ्यांना कोणत्याही प्रकारे परिक्षेत फसवणूक / चिटींग करण्यास प्रोत्साहन देत नाही. आम्ही हे निबंध फक्त विद्यार्थ्यांच्या सरावासाठी व मार्गदर्शनासाठी लिहीत आहोत. या निबंधामध्ये “ भारतीय राजकारणातील विरोधी पक्षाच्या भूमिकेवर निबंध – निबंध लेखन | हिंदी मध्ये निबंध | निबंध | हिंदी परिच्छेद ” यावर सविस्तर निबंध मिळेल.


संसदीय लोकशाहीचे वैशिष्ट्य सत्ताधारी पक्ष आणि विरोधी पक्ष यांच्यातील परस्पर उत्तरदायित्वाच्या प्रणालीमध्ये आणि एक अतिशय महत्त्वाच्या विचारपूर्वक प्रक्रियेत प्रकट होते. आज या लेखात भारतीय राजकारणात विरोधकांची भूमिका काय आहे. यावर निबंध लिहीन. आणि राजकारणात विरोधी पक्ष असणं किती महत्त्वाचं असतं ते कळेल. आपण सुरु करू.


भारत हा लोकशाही देश आहे. भारतातील राजकीय नेते आणि पक्ष मतदानाद्वारे सत्तेवर येतात. १८ वर्षांवरील भारतीय नागरिकांना मतदान करण्याचा आणि त्यांचे नेते निवडण्याचा अधिकार आहे. आम्ही तुम्हाला सांगतो, विरोधी पक्ष हा असा पक्ष असतो जो संसद किंवा विधानसभेतील सत्ताधारी पक्षाव्यतिरिक्त असतो. विरोधी पक्षाच्या नेत्याला किंवा विरोधी पक्षाच्या नेत्याला विरोधी पक्षनेता म्हणतात. आम्ही तुम्हाला सांगतो, विरोधी पक्षाच्या नेत्याचे किंवा विरोधी पक्षाचे तत्व हे ब्रिटिश संसदीय प्रणालीचे उत्पादन आहे.

विरोधी पक्षाची भूमिका


संसदेबाहेरील प्रसारमाध्यमांमध्ये आणि जनतेमध्ये दररोज सरकारच्या कामावर उत्तरे देणे आणि त्यांच्या कामाबाबत प्रश्न विचारणे. तसेच त्यांच्या कामांवर राजकीय पद्धतीने लक्ष ठेवणे हे विरोधकांचे काम आहे. विरोधी पक्षाची सर्वात महत्वाची भूमिका म्हणजे सरकार घटनात्मक संरक्षण राखते याची खात्री करणे. धोरणात्मक उपाय आणि कायदा निर्माता म्हणून सरकार कोणतीही कारवाई करत असले तरी विरोधक अपरिहार्यपणे त्याकडे गंभीर दृष्टिकोनातून पाहतात. इतकेच नव्हे तर विविध संसदीय माध्यमांचा वापर करून आपल्या मतदारसंघातील विशिष्ट गरजा, दुरुस्त्या आणि आश्वासने यासंदर्भात मागण्या आणि आवाहन करणे हे विरोधकांचे काम आहे.

विरोधी पक्षाची भूमिका मजबूत करा


विरोधी पक्षाची भूमिका बळकट करण्यासाठी भारतात ‘शॅडो कॅबिनेट’ संस्था स्थापन करता येईल. आम्‍ही तुम्‍हाला सांगूया, ही ब्रिटीश कॅबिनेट पद्धतीची एक अनोखी संस्था आहे. येथे सत्ताधारी मंत्रिमंडळाचा समतोल साधण्यासाठी विरोधी पक्षाकडून सावली मंत्रिमंडळ तयार केले जाते.


विरोधी पक्षाशी संबंधित समस्या


विरोधी पक्षांचे समकालीन संकट हे प्रामुख्याने या पक्षांच्या परिणामकारकतेचे आणि निवडणूक प्रतिनिधीत्वाचे संकट आहे. त्याचबरोबर पक्षांवरील विश्वासाचा अभाव आणि नेतृत्वाचा अभावही स्पष्टपणे दिसून येत आहे. विरोधी पक्ष ठराविक सामाजिक गटांपुरते मर्यादित प्रतिनिधित्वाच्या संक्षिप्त स्वरुपात अडकले आहेत. प्रातिनिधिक दाव्यामुळे विरोधी पक्षाची निर्मिती, विस्तार आणि एकत्रीकरण करता आले आहे, परंतु समाजाच्या सर्व घटकांमध्ये वास्तविक प्रतिनिधित्वाची जाणीव करून देण्याच्या या दृष्टिकोनाची किंवा घटनेची असमर्थता देखील विरोधकांच्या संधी कमी करण्यास कारणीभूत ठरली आहे.

हे निबंध सुद्धा वाचा –